Krajem 2023. godine, američka Federalna uprava za lekove odobrila je prvi lek koji ima potencijal da uspori napredovanje Alchajmerove bolesti, pružajući nadu milijonima ljudi širom sveta koji pate od ovog iscrpljujućeg neurološkog poremećaja. Alchajmerova bolest, koja pogađa jednu osminu svetske populacije, samo je jedan od mnogih neuroloških poremećaja koje istraživači nastoje da razumeju i tretiraju. Iako je ovaj novi lek korak u pravom smeru, predstoji još dug put do potpunog razumevanja bolesti mozga, poput Alchajmera, i drugih sličnih poremećaja.
Kategorija: Nauka
Morski toplotni talasi u Baltičkom moru: Istraživači istražuju uzroke i posledice
Morski toplotni talasi — periodi u kojima gornji slojevi vode u moru privremeno postaju izuzetno topli — javljaju se sa sve većom učestalošću širom sveta. Nedavne studije Lajbnicovog instituta za istraživanje Baltičkog mora Varnemunde (IOV) sada su potvrdile ovaj trend i za Baltičko more.
Istraživanje otkriva ključnu ulogu uzburkavanja gornjeg sloja okeana u tropskom Atlantiku na globalne klimatske obrasce
Uzburkavanje gornjeg sloja okeana u tropskom Atlantiku ima ključnu ulogu u oblikovanju dugoročnih klimatskih obrazaca širom sveta, pokazuje novo istraživanje objavljeno u časopisu Geophysical Research Letters. Studija ističe kako promene u mešovitom sloju okeana, koji se nalazi u najvišem delu okeana gde vetar i talasi mešaju tople površinske vode sa hladnijim dubinama, predstavljaju primarnu silu iza klimatskog fenomena poznatog kao atlantska multidekadalna varijabilnost (AMV).
Nova otkrića u istraživanju RNK: Kako RNK centar Univerziteta Braun predvodi revoluciju u molekularnoj medicini
RNK je udarila u udarni termin tokom pandemije COVID-19, kada je prosečan Amerikanac koji je čekao u redu za vakcinaciju znao da su vakcine kompanija Pfizer-BioNTech i Moderna napravljene korišćenjem mRNA. Ali dok je RNK od tada postala deo narodnog jezika, ribonukleinska kiselina ostaje izuzetno složena, čak i za naučnike koji je proučavaju.
Da li bi stajnjak i kompost mogli da deluju kao probiotici, smanjujući otpornost na antibiotike u urbanim zemljištima?
Urbana tla često sadrže hemijske zagađivače, kao što su teški metali ili količine antibiotika u tragovima, zajedno sa višim nivoima bakterija otpornih na antibiotike. Novo istraživanje sa Univerziteta Merilend sugeriše da, u nekim slučajevima, poboljšanje zdravlja urbanog zemljišta kompostom i tretiranim stajnjakom može smanjiti količinu „loših“ bakterija. Razumevanje ove dinamike ima važne implikacije za poboljšanje kvaliteta i bezbednosti svežih proizvoda u urbanoj poljoprivredi.
Naučnici otkrivaju metod za aktiviranje uspavanih matičnih ćelija u mozgu
Naučnici sa Medicinskog fakulteta Duke-NUS i Instituta za mehanobiologiju (MBI) na Nacionalnom univerzitetu Singapura (NUS) otkrili su novi put za buđenje uspavanih neuralnih matičnih ćelija, nudeći potencijalne nove terapije za neurorazvojne poremećaje kao što su autizam, smetnje u učenju, i cerebralnu paralizu.
Naučnici razvili metodu „trojanskog konja“ za borbu protiv malarije i parazitskih bolesti
Naučnici sa Australijskog nacionalnog univerziteta (ANU) razvili su inovativnu metodu „trojanskog konja“ koja bi mogla revolucionisati tretmane za malariju i druge parazitske bolesti. Ova tehnika koristi holesterol, esencijalni gradivni blok života, za prikrivanje lekova koji se zatim unose u parazite malarije, omogućavajući efikasniju eliminaciju parazita. Rezultati istraživanja, objavljeni u časopisu EMBO Molecular Medicine, pokazuju da je ovaj pristup tri do 25 puta efikasniji u uništavanju parazita u poređenju sa lekovima koji nisu vezani za holesterol.
Naučnici su uhvatili uvid u to kako moždane ćelije oličavaju misao
Koordinisana aktivnost moždanih ćelija, poput ptica koje lete u formaciji, pomaže nam da se ponašamo inteligentno u novim situacijama, prema studiji koju su vodili istraživači Cedars-Sinai. Rad, objavljen u časopisu Nature, prvi je koji osvetljava neurološke procese poznate kao apstrakcija i zaključivanje u ljudskom mozgu.
Ribe na Grenlandu konzumiraju više meduza nego što se ranije pretpostavljalo, otkrivaju istraživači
Naučnici su dugo vremena pretpostavljali da su meduze ćorsokak izvor hrane za ribe grabljivice. Međutim, tim sa Instituta Alfred Vegener zajedno sa institutom Thunen sada je otkrio da se ribe u vodama Grenlanda zaista hrane meduzama.
Kvantitativni ultrazvučni parametri nude novi alat za dijagnostikovanje bolesti pluća
Istraživači su uspostavili skup parametara koji se mogu odrediti pomoću ultrazvuka za kvantitativno merenje različitih fizičkih karakteristika pluća. Istraživači su takođe pokazali da se parametri mogu koristiti za preciznu dijagnozu i procenu težine plućnih bolesti na životinjskom modelu.
Sve veće zagađenje živom u zemljištu moglo bi biti povezano sa klimatskim promenama, sugeriše studija
2017. godine stupila je na snagu Minamata konvencija o živi, osmišljena da pomogne u suzbijanju emisija žive i ograničavanju izloženosti širom sveta. Međutim, nova studija nivoa žive u zemljištu sugeriše da odredbe sporazuma možda neće biti dovoljne. Studija objavljena u Environmental Science & Technologi procenjuje da zemljište skladišti znatno više žive nego što se ranije mislilo, i predviđa da povećanje rasta biljaka usled klimatskih promena može dodati još više.
Utvrđeno je da su gradske ptice nosioci bakterija otpornih na antimikrobne lekove
Istraživanje koje su predvodili naučnici Instituta Ineos Oksford za antimikrobna istraživanja na Univerzitetu u Oksfordu otkrilo je da divlje ptice kao što su patke i vrane koje žive blizu ljudi, na primer u gradovima, verovatno nose bakterije sa otpornošću na mikrobe (AMR). Ovo stvara hitnu potrebu da kreatori politike i zdravstvene službe razmotre različite načine na koje se bakterije otporne na antibiotike mogu širiti izvan bolničkih okruženja.
Novi alati za detekciju otpornosti na fungicide
Istraživači iz Centra za upravljanje usevima i bolestima (CCDM) razvili su novu metodu za otkrivanje otpornosti na fungicide, omogućavajući im da otkriju više mutacija, kako poznatih tako i novih, u samo jednom testu.
Regulacija gena koja reaguje na svetlost na nivou mRNK
Istraživači sa Univerziteta u Bajrojtu uspostavili su novi optogenetski pristup koji može da kontroliše proizvodnju proteina bakterija na nivou mRNK koristeći plavo svetlo. Novi sistem posebno efikasno pokreće aktivaciju genetske supstance i na taj način prevazilazi prethodne pristupe. Pruža nove alate za osnovna istraživanja i biotehnologiju.
Prva biogeografska mapa mrava otkriva devet globalnih carstava
Distribucija vrsta širom sveta nije slučajan proces, već rezultat koji je rezultat nekoliko evolucionih mehanizama, kao i prošlih i trenutnih ograničenja životne sredine. Kao rezultat toga, od sredine 19. veka, biolozi su identifikovali nekoliko glavnih regiona, nazvanih biogeografska područja, koja prikazuju ove velike grupe vrsta širom sveta. Ova biogeografska područja predstavljaju jedan od najosnovnijih opisa biodiverziteta na Zemlji i obično se koriste u različitim oblastima biologije.
Retko arheološko nalazište otkriva „iznenađujuće“ ponašanje neandertalaca u podnožju Pirineja
Nepoznato područje u podnožju Južnih Pirineja u Španiji pruža uvid u slabo poznat period istorije neandertalaca, nudeći tragove koji bi mogli pomoći arheolozima da otkriju misteriju njihovog pada, prema istraživanju Australijskog nacionalnog univerziteta (ANU).
Nova istraživanja otkrivaju napredne kognitivne sposobnosti konja
Novo istraživanje je otkrilo da konji poseduju iznenađujuće visoki nivo kognitivnih sposobnosti, često se ponašajući kao da strateški ignorišu pravila igre kako bi maksimizovali svoje nagrade uz minimalan napor. Studija, sprovedena na Univerzitetu Notingem Trent, pokazuje da konji mogu planirati unapred i koriste složene strategije učenja, što je ranije smatrano izvan njihovih sposobnosti.
Otkriveno novo ponašanje tamne materije tokom kosmičkog sudara
Naučnici su napravili značajan napredak u razumevanju tamne materije pomoću studije dva ogromna jata galaksija u procesu sudara. Novo otkriće pokazuje da se tamna materija tokom ovih sudara odvaja od normalne materije i nastavlja da ide unapred, poput nevezanog tereta tokom sudara vozila. Ovo otkriće može pružiti ključne uvide u ponašanje i svojstva tamne materije, misterozne supstance koja dominira Univerzumom.
Novo otvoreno proučavanje kosmičkih zraka: Terzan 5 razotkriva tajne magnetnih fluktuacija
Tim istraživača sa Australijskog nacionalnog univerziteta postigao je značajan naučni prodor koristeći neobičnu nebesku laboratoriju – zvezdano jato Terzan 5, koje trenutno prelazi kroz našu galaksiju brzinom koja omogućava jedinstveno proučavanje kosmičkih zraka. Njihova studija, objavljena u časopisu Nature Astronomy, omogućila je prvo merenje brzine promene pravca kosmičkih zraka usled fluktuacija u međuzvezdanim magnetnim poljima.
Novi model klimatskog sistema upozorava na rastući rizik od prelaska tačaka bez povratka
Svetska klima se koleba na ivici i niko ne zna u kom pravcu će pasti.